लङ्काकाण्ड

दोहा 37

5 पद

Chaupai1 / 5
जेहिं जलनाथ बँधायउ हेला। उतरे प्रभु दल सहित सुबेला।। कारुनीक दिनकर कुल केतू। दूत पठायउ तव हित हेतू।।
हिन्दी अर्थ देखें
(मन्दोदरी ने कहा) जिसने लीलापूर्वक समुद्र बँधवाया — सेना सहित सुबेल पर उतरे प्रभु। करुणामय, सूर्यवंश के ध्वजा —
रोमन लिप्यंतरण देखें
jehiṃ jalanātha baṃdhāyau helā. utare prabhu dala sahita subelā. kārunīka dinakara kula ketū. dūta paṭhāyau tava hita hetū.
अंग्रेज़ी अनुवाद देखें
'He who bridged the ocean with ease, who landed with his entire army at Subela — that compassionate one, the banner of the solar dynasty, sent a messenger for your benefit.'
Chaupai2 / 5
सभा माझ जेहिं तव बल मथा। करि बरूथ महुँ मृगपति जथा।। अंगद हनुमत अनुचर जाके। रन बाँकुरे बीर अति बाँके।।
हिन्दी अर्थ देखें
(मन्दोदरी ने कहा) सभा में जिसने तुम्हारा बल मथा — जैसे हाथियों के झुण्ड में सिंह। अंगद और हनुमान जिसके अनुचर —
रोमन लिप्यंतरण देखें
sabhā mājha jehiṃ tava bala mathā. kari barūtha mahuṃ mṛgapati jathā. aṃgada hanumata anucara jāke. rana bāṃkure bīra ati bāṃke.
अंग्रेज़ी अनुवाद देखें
'He whose messenger crushed your pride in the midst of your assembly, like a lion among a herd of elephants. Angad and Hanuman are mere followers of his — those gallant warriors, brave in battle.'
Chaupai3 / 5
तेहि कहँ पिय पुनि पुनि नर कहहू। मुधा मान ममता मद बहहू।। अहह कंत कृत राम बिरोधा। काल बिबस मन उपज न बोधा।।
हिन्दी अर्थ देखें
(मन्दोदरी ने कहा) उन्हें, हे प्रिय! बार-बार मनुष्य कहते हो। व्यर्थ मान, ममता और मद बहाते हो। अहो कान्त! श्रीराम-विरोध करके —
रोमन लिप्यंतरण देखें
tehi kahaṃ piya puni puni nara kahahu. mudhā māna mamatā mada bahahu. ahaha kaṃta kṛta rāma birodhā. kāla bibasa mana upaja na bodhā.
अंग्रेज़ी अनुवाद देखें
'And you call him a mere mortal again and again, dear one! You are carried away by vain pride, attachment, and arrogance. Alas, my husband, you have made an enemy of Rama — being under the sway of death, wisdom does not arise in your mind.'
Chaupai4 / 5
काल दंड गहि काहु न मारा। हरइ धर्म बल बुद्धि बिचारा।। निकट काल जेहि आवत साईं। तेहि भ्रम होइ तुम्हारिहि नाईं।।
हिन्दी अर्थ देखें
(मन्दोदरी ने कहा) काल-दण्ड पकड़कर किसी को नहीं मारता — (बल्कि) धर्म, बल, बुद्धि और विचार हर लेता है। काल जिसके निकट आता है —
रोमन लिप्यंतरण देखें
kāla daṃḍa gahi kāhu na mārā. harai dharma bala buddhi bicārā. nikaṭa kāla jehi āvata sāīṃ. tehi bhrama hoi tumhārihi nāīṃ.
अंग्रेज़ी अनुवाद देखें
'Death never kills anyone with a club in hand — it destroys one's dharma, strength, wisdom, and discernment. He upon whom death is closing in — his delusion becomes just like yours, dear lord.'
Doha5 / 5
दुइ सुत मरे दहेउ पुर अजहुँ पूर पिय देहु। कृपासिंधु रघुनाथ भजि नाथ बिमल जसु लेहु।।37।।
हिन्दी अर्थ देखें
(मन्दोदरी ने कहा) दो पुत्र मरे, नगर जला — अभी भी, हे प्रिय! (सीता) दे दो। कृपासिन्धु श्रीरघुनाथ को भजो, हे नाथ! विमल यश लो।
रोमन लिप्यंतरण देखें
dui suta mare daheu pura ajahũ pūra piya dehu. kṛpāsiṃdhu raghunātha bhaji nātha bimala jasu lehu.
अंग्रेज़ी अनुवाद देखें
Two sons are dead, the city was burned — yet even now, dear lord, heed this: worship the ocean of mercy, Raghunath, and win pure, untarnished fame. ||37||

Read this doha in English →