Uttar Kand
Doha 108
9 verses
Chhand1 of 9
नमामीशमीशान निर्वाणरूपं। विंभुं ब्यापकं ब्रह्म वेदस्वरूपं।
निजं निर्गुणं निर्विकल्पं निरींह। चिदाकाशमाकाशवासं भजेऽहं।।
निराकारमोंकारमूलं तुरीयं। गिरा ग्यान गोतीतमीशं गिरीशं।।
करालं महाकाल कालं कृपालं। गुणागार संसारपारं नतोऽहं।।
Show TransliterationTransliteration
namāmīśamīśāna nirvāṇarūpaṃ. vibhuṃ byāpakaṃ brahma vedasvarūpaṃ.
njaṃ nirguna
हिन्दी अर्थ देखेंहिन्दी अर्थ
(गुरु ने रुद्राष्टक पढ़ा) नमन करता हूँ ईश्वरों के ईश्वर को — निर्वाण-रूप। व्यापक, विभु, ब्रह्म, वेदस्वरूप। निज (स्वयं), निर्गुण (गुणरहित)।
Show English TranslationEnglish Translation
I bow to the Lord of lords, whose form is liberation itself — the all-pervading, all-encompassing Brahman, the very form of the Vedas. Self-existent, without qualities, without form, supreme, free from duality.
Chhand2 of 9
तुषाराद्रि संकाश गौरं गभीरं। मनोभूत कोटि प्रभा श्री शरीरं।।
स्फुरन्मौलि कल्लोलिनी चारु गंगा। लसद्भालबालेन्दु कंठे भुजंगा।।
चलत्कुंडलं भ्रू सुनेत्रं विशालं। प्रसन्नाननं नीलकंठं दयालं।।
मृगाधीशचर्माम्बरं मुण्डमालं। प्रियं शंकरं सर्वनाथं भजामि।।
Show English TranslationEnglish Translation
Chhand3 of 9
प्रचंडं प्रकृष्टं प्रगल्भं परेशं। अखंडं अजं भानुकोटिप्रकाशं।।
त्रयःशूल निर्मूलनं शूलपाणिं। भजेऽहं भवानीपतिं भावगम्यं।।
कलातीत कल्याण कल्पान्तकारी। सदा सज्जनान्ददाता पुरारी।।
चिदानंदसंदोह मोहापहारी। प्रसीद प्रसीद प्रभो मन्मथारी।।
Show English TranslationEnglish Translation
Chhand4 of 9
न यावद् उमानाथ पादारविन्दं। भजंतीह लोके परे वा नराणां।।
न तावत्सुखं शान्ति सन्तापनाशं। प्रसीद प्रभो सर्वभूताधिवासं।।
न जानामि योगं जपं नैव पूजां। नतोऽहं सदा सर्वदा शंभु तुभ्यं।।
जरा जन्म दुःखौघ तातप्यमानं। प्रभो पाहि आपन्नमामीश शंभो।।
Show English TranslationEnglish Translation
Shloka5 of 9
रुद्राष्टकमिदं प्रोक्तं विप्रेण हरतोषये।
ये पठन्ति नरा भक्त्या तेषां शम्भुः प्रसीदति।।9।।
Show TransliterationTransliteration
rudrāṣṭakamidaṃ proktaṃ vipreṇa haratoṣaye.
ye paṭhanti narā bhaktyā teṣāṃ śa
हिन्दी अर्थ देखेंहिन्दी अर्थ
यह रुद्राष्टक ब्राह्मण (तुलसीदास) ने शिव को प्रसन्न करने हेतु कहा। जो मनुष्य भक्तिपूर्वक पढ़ते — उन्हें शिव-कृपा मिलती।
Show English TranslationEnglish Translation
This Rudrashtakam was composed by the Brahmin (Tulsidas) to please Hara (Shiva). Those who recite it with devotion attain Shiva's grace and go to His abode.
Doha6 of 9
सुनि बिनती सर्बग्य सिव देखि ब्रिप्र अनुरागु।
पुनि मंदिर नभबानी भइ द्विजबर बर मागु।।108(क)।।
Show TransliterationTransliteration
suni binatī sarbagya siva dekhi bipra anurāgu.
puni mandira nabhavānī bhai dvija
हिन्दी अर्थ देखेंहिन्दी अर्थ
विनती सुनकर सर्वज्ञ शिव ने ब्राह्मण (गुरु) का अनुराग देखा। फिर मन्दिर में आकाशवाणी हुई — (शिवजी ने कहा) हे ब्राह्मण! बोलो।
Show English TranslationEnglish Translation
Hearing the prayer, the all-knowing Shiva, seeing the Brahmin's love, spoke again from the sky within the temple: 'O Brahmin, speak your wish.'
Doha7 of 9
जौं प्रसन्न प्रभु मो पर नाथ दीन पर नेहु।
निज पद भगति देइ प्रभु पुनि दूसर बर देहु।।108(ख)।।
Show English TranslationEnglish Translation
Doha8 of 9
तव माया बस जीव जड़ संतत फिरइ भुलान।
तेहि पर क्रोध न करिअ प्रभु कृपा सिंधु भगवान।।108(ग)।।
Show English TranslationEnglish Translation
Doha9 of 9
संकर दीनदयाल अब एहि पर होहु कृपाल।
साप अनुग्रह होइ जेहिं नाथ थोरेहीं काल।।108(घ)।।